Bhagavad Gita: Chiến trường trong tâm tưởng

Bhagavad Gita là một tiếng thở dài thấu hiểu. Khép lại thế giới ồn ã ngoài kia, ta thử ngồi xuống tĩnh lặng một chút, lắng nghe khúc ca của đấng thiêng liêng và chạm vào những trăn trở sâu kín nhất của phận người.

Khung cảnh mở ra ở Kurukshetra, một chiến trường mịt mù khói bụi và tiếng can qua. Nhưng có lẽ, đó cũng chính là khoảng không gian giằng xé bên trong mỗi chúng ta.

Arjuna, người chiến binh oai hùng, bỗng buông thõng đôi tay, run rẩy và gục ngã ngay trước giờ khai chiến. Nỗi đau của anh thật người, thật xót xa, khi nhận ra mũi tên mình sắp bắn đi sẽ cắm vào lồng ngực của những người thầy, những người ruột thịt anh hằng yêu kính. Cái hố sâu tuyệt vọng của Arjuna cũng là nỗi chới với của biết bao người trong chúng ta, khi phải loay hoay giữa những ngã rẽ nghiệt ngã của bổn phận và tình thâm.

Lời thủ thỉ giữa đêm đen linh hồn

Ngay trong cái phút giây tăm tối nhất ấy, Krishna hiện diện. Người không chỉ là một người đánh xe ngựa, mà là một khoảng tĩnh lặng soi sáng trí tuệ, một người dẫn đường thầm lặng. Giữa tiếng thét gào của loạn lạc, lời thủ thỉ của Krishna cất lên trầm ấm, từng chút một gỡ bỏ lớp sương mù của sự bám chấp đang che mờ đôi mắt chàng chiến binh trẻ tuổi.

Những bước chân trở về sự tĩnh tại

Qua cuộc đối thoại miên man, Krishna chỉ ra những con đường để ta vượt lên trên bể khổ và tìm thấy tự do đích thực cho linh hồn.

Nới lỏng bàn tay: Người bảo rằng, ta cứ sống và làm việc trọn vẹn với phút giây hiện tại, nhưng hãy học cách nới lỏng bàn tay để buông đi những kỳ vọng về kết quả. Khi ta làm một việc không vì khao khát vinh quang hay nơm nớp sợ hãi thất bại, mọi hành động bỗng trở nên trong trẻo và nhẹ bẫng tựa hơi thở.

Nhìn thấu lẽ vô thường: Về con đường của trí tuệ, ta chợt nhận ra hình hài này, kiếp sống này chỉ là một trạm dừng chân nơi cõi tạm. Có một bản thể vĩnh hằng sâu thẳm bên trong chưa từng sinh ra, nên cũng chẳng bao giờ hoại diệt. Khi thấu suốt được lẽ tử sinh ấy, lòng ta sẽ thôi hoảng hốt trước những cuộc chia lìa, và biết cách mỉm cười bình thản đón nhận vạn vật đổi dời.

Tựa đầu vào bao la: Và sau rốt, mọi gánh nặng lo toan rồi sẽ tan biến khi trái tim ta biết tựa đầu vào tình thương rộng lớn của vũ trụ. Chỉ cần một lòng thuần khiết dâng hiến, ta sẽ luôn tìm thấy chốn nương náu bình yên nhất, vững chãi nhất cho tâm hồn mình.

Gấp lại những trang sách, Bhagavad Gita để lại cho ta một nghệ thuật sống thật đẹp và buồn mang mác. Đó là cách làm một người chiến binh ung dung giữa thế cuộc đảo điên, biết nâng thanh gươm của bổn phận lên bằng một đôi tay không vướng bận ưu phiền.

Về cấu trúc sách, chia làm ba đoạn đường lớn mà linh hồn nào cũng sẽ dấn bước qua.

Chặng đầu tiên: Đối diện với cõi lòng và Học cách bước đi. Bao gồm từ chương một đến chương sáu, đây là khoảng thời gian ta dấn thân vào con đường của hành động.

Tiếng thở dài giữa trận chiến: Khởi đầu bằng nỗi chới với của kiếp người, khi ta đứng giữa ngã ba đường, bàng hoàng trước những được mất và chia ly của đời thường.

Nghệ thuật của đôi tay tận hiến: Lời rù rì chỉ cho ta cách bước vào đời, làm mọi việc bằng tất cả tâm huyết nhưng giữ cho vạt áo không vướng bận chút mưu cầu kết quả.

Trở về sự tĩnh lặng: Khi những xáo động trỗi dậy, ta học cách khép đôi mắt lại, dùng thiền định để neo đậu tâm trí, tìm một điểm tựa vững chãi giữa muôn trùng sóng gió.

Chặng thứ hai: Khúc ca của lòng thành kính.

Kéo dài từ chương bảy đến chương mười hai, đây là lúc tâm hồn rung cảm với tình yêu và sự dâng hiến.

Chạm vào lẽ huyền vi: Bức màn vô minh dần được vén lên, cho ta chiêm ngưỡng những vẻ đẹp thiêng liêng ẩn giấu đằng sau vạn vật.

Nhìn thấy vũ trụ trong một nhịp đập: Ta chợt rùng mình choáng ngợp khi nhận ra cả một không gian bao la đang hiện hữu nơi đấng tối cao, và thấy cái tôi bé mọn của mình tan ra trong muôn loài.

Tựa vào bến đỗ bình yên: Gác lại những suy lường lý trí, ta chỉ cần trao đi trọn vẹn niềm tin thuần khiết, để trái tim khô cằn được tưới tẩm bởi suối nguồn yêu thương vĩnh hằng.

Chặng cuối cùng: Ánh sáng của sự thấu suốt và Tự do.

Từ chương mười ba đến trạm dừng mười tám là con đường của trí tuệ, nơi mọi vướng bận được tháo gỡ.

Tách vỏ tìm ngọc: Ta học cách nhìn xuyên qua lớp áo tạm bợ của xác thân, để nhận ra hạt ngọc sáng trong của một linh hồn bất diệt chưa từng biết đến sự hoại diệt.

Vượt lên những sợi dây trói buộc: Nhìn thấu những bản ngã tự nhiên đang âm thầm giật dây bao hỉ nộ ái ố, từ đó ta biết cách giữ cho lòng mình tự tại.

Khúc hoan ca của sự giải thoát: Bước đến ngưỡng cửa cuối cùng, ta khẽ khàng trút bỏ mọi gánh nặng của kỳ vọng, để linh hồn được thong dong bước đi, chạm tay vào sự tự do tuyệt đối.

Có thể thấy, mười tám chương sách của Bhagavad Gita cứ nhẹ nhàng dắt tay ta đi từ cõi mê lầm đến bờ tỉnh giác.