The Series “Những người tôi gặp” Season 2 by Andy On The Go

“…Và mọi sự vẫn chỉ là điều hạnh ngộ
Hạnh phúc vì biết rằng là vẫn còn hạnh phúc ở đâu đây…”

(Nguyễn Đình Phùng)

Có những buổi sáng Huế êm đến mức tiếng lá rơi cũng nghe rõ. Tôi bước qua cánh cổng gỗ cũ của Lan Viên Cố Tích, mùi trà sen thoảng trong nắng.

Khu vườn mở ra, xanh rợp và tĩnh lặng. Mái ngói rêu phủ, chum gốm cổ xếp dọc lối đi. Cô xuất hiện, dáng nhỏ nhắn, ánh mắt sáng rực, nụ cười chậm rãi như một lời mời.

Một chén trà sen nóng, đĩa nhãn Huế, chén chè hạt sen… tất cả đặt trên chiếc bàn gỗ. Và chiếc quạt mo cau…mùa Huế nóng. Hương trà lan nhẹ trong không khí, mùi nhãn chín lẫn với mùi gió sông Hương. Tôi biết, mình sắp bước vào một cuộc trò chuyện sẽ ở lại rất lâu trong ký ức.

Lần đầu tôi gặp cô là theo lời anh Tùng, một kiến trúc sư ở Huế, bạn của Hưng. Cô đón bằng nụ cười ấm, đưa tôi đi qua từng gian nhà. Tận tay chỉ từng cổ vật, cô say sưa… say sưa… kể về nguồn gốc của nó. Chiếc ghế này từng thuộc về một gia đình quan lại, chiếc sập kia đã ở trong một ngôi nhà gỗ bên dòng sông An Cựu, bộ cổ phục nọ từng xuất hiện trong lễ nghi ở Đại Nội.

Khi cô kể, không chỉ là thông tin. Câu chuyện của cô như mang theo cả màu sắc, mùi hương và tiếng động của một thời đã xa. Sống cùng cô. Mồn một.

Giọng Huế ngọt lịm, khi dìu dặt, khi chắc nịch. Có lúc cô ngừng lại, mỉm cười như vừa chạm vào một kỷ niệm riêng.

Những khoảng lặng ấy khiến tôi nhận ra, ký ức của cô về Huế không chỉ nằm trong trí nhớ, mà đã ăn vào máu thịt, chực chờ tuôn trào. 

Chúng tôi leo lên lầu cao nhất, nhìn xuống toàn bộ khu vườn. Mái ngói rêu phủ, cây xanh thẳng tắp, chum gốm cổ dọc lối đi. Cô chỉ cây tùng, món quà của má bé Sa Đéc, kể về nó bằng ánh mắt của người đang nói về một người bạn lâu năm.

Ngồi bên hiên, cô mở ra những câu chuyện về Huế. 

Về những buổi sáng sớm, tiếng chuông chùa Thiên Mụ ngân xa. 

Về những chiều gió lộng trên phá Tam Giang, sóng bạc đầu mà lòng người vẫn yên tĩnh.

Về những con người Huế, trầm mà sâu, chậm mà bền, như chính dòng sông Hương.

Cô kể về những người bạn văn nghệ sĩ, người đã ra đi, người còn ở lại, mỗi cái tên là một gương mặt, một nụ cười, một ánh mắt. 

Về lời khen sao tôi tập yoga giỏi thế. Về lời nhắc cô sẽ phải bố trí chỗ nào đó trong Cố Tích này để lên thế “trồng cây chuối”. 

Có người cô nhắc bằng giọng trầm, có người bằng một tràng cười khẽ, có người chỉ im lặng nhìn xa xăm.

Nghe cô kể, tôi hiểu rằng Huế với cô không phải chỉ là nơi chốn, mà là một cộng đồng ký ức, gắn kết bằng tình nghĩa và tri âm. 

Là kỷ vật! Kỷ vật bên dòng Hương Giang.

Rồi cô nói về sách. Những quyển cô viết, như Thư gửi con, không chỉ là vần thơ về Huế, về nhớ nhung, mà là những bức thư thủ thỉ, vừa dành cho con gái, vừa dành cho bất kỳ ai biết yêu thương.

Cô đọc một đoạn, giọng mềm như tơ, từng chữ thấm vào không gian.

“Hơi người” hai chữ ấy thật ấm áp. Hơi người ở đây là tình người trong sự tin cẩn, trong sự chung nhau gìn giữ, nuôi nấng đời sống con người thật lành mạnh tinh tấn mà không phung phí, không xa hoa. Tình ấy dính liền với từng hương thơm, từng hơi ấm kết tụ từ dòng sữa mẹ, từ cử chỉ chăm nom trìu mến thận trọng của người xung quanh“

Thư gửi con, Thái Kim Lan

Khi nói về Huệ Tím, cô khẽ vuốt bìa sách, như vuốt tóc một người bạn cũ. Cô kể về quá trình dịch, những từ ngữ tìm mãi mới thấy vừa, những câu chữ phải giữ được cả hồn lẫn nghĩa. Nghe cô, tôi thấy rõ sự kiên nhẫn và tấm lòng nâng niu chữ nghĩa như nâng niu một báu vật.

“Người con gái áo tím
Đi qua mùa mưa nắng Huế
Bên dòng Hương Giang lững lờ soi bóng
Thắp lên ngọn lửa Hồn Huế
Từ mảnh gốm sông, từ tiếng chuông chùa sớm
Cười rạng rỡ
Bên bậc thềm Lan Viên Cố Tích
Để Huế còn xanh trong mắt người về”

Andy On The Go

Ở Lan Viên Cố Tích, mọi thứ đều thấm một hơi thở chậm. Nhưng giữa nhịp chậm ấy, cô lại như một mạch nước ngầm đầy năng lượng. Khi nói về các hoạt động văn hóa, ánh mắt cô sáng lên, bàn tay thoáng đưa như đang vẽ hình trong không khí.

Cô kể về những buổi tọa đàm, những đêm diễn tuồng, những lần đón khách quốc tế đến Huế. Giọng kể của cô làm tôi thấy rõ, văn hóa trong cô không phải là thứ để cất vào tủ kính, mà là một dòng chảy sống động, cần được tiếp sức mỗi ngày.

Chiều Huế trôi chậm như dòng sông Hương ngoài kia. Cô tiễn chúng tôi ra cổng, trên tay là cuốn Huệ Tím với dòng chữ: “Huệ tím ở Huế Thương”. Cả cuốn Đốt lò hương ấy. Nắng vàng phủ lên mái ngói, hắt vào khu vườn nơi cây tùng vẫn đứng lặng.

“Hẹn gặp lại Ân và Hưng sớm nha!”, giọng Huế nhẹ nhàng, quyến luyến. Tôi biết, sẽ có một lần trở về nữa. Khi ấy, tôi sẽ lại tìm chén trà sen, lại nghe những câu chuyện về gốm sông Hương, về những người con Huế mà cô thương quý và lại để hồn Huế của cô ở lại trong tôi thêm một chút.

Sài Gòn, 15.08.2025